emzirmeEmzirme konusunda sorunları olmayan kadınlar için emzirme (memeden ya da biberonda) bebeğin ilk yılında ve hem annenin hem de bebeğin devam edebileceği kadar uzun süre devam etmesi çok önemlidir. İlaç kullanan kadınlar emzirme konusunu doktorları ile konuşmalıdır; çünkü bazı ilaçlar anne sütü ile bebeğe geçebilir.
Anne sütünün yararları çok fazladır. Bebeğinizin ihtiyacı olan bütün besinleri içerir ve enfeksyionlara karşı doğal bağışıklık olarak antikor sağlar. Yapılan bazı araştırmalar emzirmenin bebeğin ilk yılında zatürree ve mide iltihabı büyük oranda düşürdüğünü göstermektedir.
Emzirme, bebeği mama ile beslemekten daha az masraflıdır, her yerde yapılabilir ve hatta kadınların hamilelikten sonra kilo vermelerine yardımcı olur. Daha da önemlisi emzirmeyle birlikte oluşan yakın fiziksel temas anne ile çocuk arasındaki bağı kuvvetlendirir.
Zamanında doğmuş bebeklerin emzirme güdüleri doğdukları anda oluşur. Doğduktan sonra yarım saatten az bir sürede bebeğiniz fiziksel olarak emmeye ve göğsünüze yatırılmaya hazırdır. Ancak emzirme duygusu annede her zaman doğal bir şekilde oluşmaz. Birçok kadın aile üyelerinin, doğum hemşirelerinin, emzirme uzmanlarının , çocuk doktorunun ya da arkadaşlarının tavsiyelerinden faydalanırlar.
İlk defa emziren birçok kadın, meme ucu hassasiyetinden, pozisyonlara uyum sağlama ihtiyacından, enfeksiyondan ya da ciddi olabilecek diğer sorunlardan dolayı ilk başta rahatsızlık çekerler. Emzirmeyi bırakmak yerine bir uzmandan yardım alın.
Doğumdan sonraki 2-5 güne kadar sütünüz sürekli gelmeyebilir. Aslında bebeğiniz ne kadar çok emerse sütünüz de o kadar çok gelir. Süt çıkışını sağlamak için bebeğinizin ağzı meme ucunun çevresindeki koyu renkli bölümü mümkün olduğu kadar ok sarmalıdır.
Her memeden 10-15 dakika kadar emzirin. En son sol memenizden emzirdiyseniz bir dahakine sağ memenizden başlayın.
Süt kaynağınızı oluşturmak ve bebeğinizi emmeye alıştırmak için özellikle ilk 3-4 hafta emzirin. Biberon kullanmayın ve bebeğinizin çok güçlü bir emme refleksi yoksa bebeğinize emzik vermeyin.
Bebeğiniz ne kadar süte ihtiyacı olduğunu bilir ve her acıktığında ağlar. Bazı bebekler doymaz ve her 2 saatte bir emmek isterler; diğer bebekleri ise hemen uyumamaları ve oyuna dalmamaları için kandırarak emzirmek gerekir.
Uyuyan bir bebeği emmeye ikna etmek için göğsünüze yerleştirin ve yanaklarını hafifçe gıdıklayın. Bezini değiştirmek de işe yarayabilir. Bebeğiniz emdikten sonrada doymuşa benzemiyorsa ya da kilo almıyorsa doktorunuza danışın.
Sütünüz akmaya başladıktan sonra düzenli olarak sağmanız ve daha sonra kullanmak üzere buzdolabında muhafaza etmeniz gerekir. Anne sütü, oda sıcaklığında birkaç saat, buzdolabında 48 saat ve derin dondurucuda 6 ay taze kalır. Fiyat, çeşit, tip ve kullanım kolaylığı açısından çok farklı pompalar vardır. Sütünüzü sağmak, bebeğiniz anne sütünden faydalanırken sizin de işe geri dönmenize ve ev dışında vakit geçirebilmenize yardımcı olur. Ayrıca sizin dışınızdakilerin de bebeği besleme zevkini yaşamasını sağlar.
Emziremeyen ya da emzirmek istemeyen kadınlar hazır mama kullanmanın da bazı avantajları vardır. Bağışıklık için antikor üretmese de besinsel açıdan eksiği yoktur. Anne açısından daha kolaydır (emzirme fiziksel açıdan
zor olabilir). Ve başkaları da emzirmenin tadını çıkarabilir. Evde hazırlayabileceğiniz gibi hazır mamalardan da alabilirsiniz.
Bebeğiniz ilk 4-6 ayda ekstra bir besine ihtiyaç duymaz. İlk birkaç ay, her öğünde 120-150 gram hazır mama ile başlayabilir. Bebeğiniz 4 aylık olduğunda bu miktar 190 grama ya da daha fazlasına çıkar ve günde 1000 gram tüketmesi gerekir. Bunlar ortalama rakamlardır ve bebeğinizin büyüklüğü ve büyüme hızına göre değişiklik gösterir.

BEBEĞİNİZİ SÜTTEN KESMEK
Bebeğinizi memeden kesmeye hazır olduğunuzda bir öğünü bir biberon anne sütü ya da hazır mama ile ya da 1 yaşından sonra bir bardak inek sütü ile değiştirin. İlk biberonu anne dışında bir aile üyesi versin. Bebek beslenmeyi anne ile ilişkilendirdiğinden bu yeni beslenme tarzını başka birinden öğrenmeye daha yatkın olabilir.
Emzirmenin yerine geçen biberondan ya da bardaktan süt vermeyi giderek artırın, üçüncü günde ikinci bir biberon ve dördüncü günde üçüncü bir biberon ekleyin. Çocuğunuzu memeden daha hızlı kesmeniz gerekmez. İsterseniz bunu daha uzun bir zaman dilimine de yayabilirsiniz.

GEĞİRME, ÇIKARMA VE KUSMA
Bebeklerin midelerindeki emme ve yutma ile yuttukları havayı (besinler için gereken yeri kaplar ve rahatsızlık hissi verir) çıkarmak için beslenmenin ortalarında ve sonlarında geğirmeleri gerekir.
Bebeğinizin geğirmesini sağlamak için göğsünü kendi
omzunuza yerleştirin ya da çocuğunuzu yüzükoyun kucağınıza yatırın ve sırtını ovun. Çıkracağı süt ya da mamayı tutması için omzunuza ya da kucağınıza bir bez koyun.
3 aydan küçük çocukların büyük çoğunluğu yemekten sonra, bazıları da her seferinde çıkarır. Çıkarılan madde genelde süt rengidir ve bazen de balgam ya da kaymak görünümlüdür.
Çıkarma genelde 6 aydan sonra bebekler dik oturmaya başladığında azalır. O zamana kadar bebeğinizin çıkarmasını
azaltmak için beslemeden önce onu sakinleştirebilirsiniz, ya da biberonla besliyorsanız çocuğunuzun çok fazla hava yutmaması için şişeyi baş aşağı tutun. Bebeğiniz çıkarmaya devam ederse ya da bu durum onu çok fazla rahatsız ediyorsa doktorunuzla konuşun.
Kusmak, çıkarmaktan farklıdır. Çocuğunuzun kusmuğu kahverengi ya da yeşilse, kanlıysa ya da fışkırır gibi çıkıyorsa (tazyikli kusma) hemen doktorunuza danışın. Bu belirtiler aşırı beslenme, tıkanma , enfeksiyon ya da süt proteinine hassasiyetten  kaynaklanabilir.

KATI BESİNLERE GEÇİŞ
Bebeklere ne zaman katı besin verileceğinin kesin kuralları yoktur; ancak genelde bebekler 4 aydan önce katı besinlere hazır değildir. İlk katı besin alerjik reaksiyon yaratma riski en düşük olan pirinç unu maması olmalıdır. Size verilen talimatlara uyarak pirinç ununu çorba kıvamına gelene kadar anne sütü ile ya da hazır mama ile karıştırın. Tıkanmasını önlemek için bebeğinizi kucağınıza ya da bebek koltuğuna oturtun.
İlk başta 4 çay kaşığında vererek başlayın. Bebeğiniz ilk birkaç çay kaşığını kabul etmeyebilir. Ona biraz zaman tanıyın. Bebeğinizi yedirmeniz beslenmesi açısından çok önemlidir. Ama uygulama, bağ kurma ve sosyal becerilerin öğrenilmesi de en az o kadar önemlidir. Etrafın kirlenmesine de hazırlıklı olun. Elma püresi, armut, muz (ezilmiş) ve alerji yapmayacak diğer besinlerle başlayarak her 5-7 günde yeni tatlar ekleyerek bebeğinizin damak tadını geliştirin. İlk birkaç ayda bebeğinize yumurtanın beyazı ve süt ürünleri vermeyin. Yeni bir tat ekledikten sonra isilik , ishal, gaz ve diğer mide ve bağırsaklarla ilgili rahatsızlıklar gibi hassasiyet ve alerji beliritleri olup olmadığını gözleyin. Bebeğinizin her öğünde ne kadar ve ne hızla yediğine dikkat edin ve yeterli besinleri alması için ek olarak biraz anne sütü veya hazır mama verin.
Bebeğinizin yardım almadan kendi başına oturmaya başladıbaşladığında yemeğini kendisi yiyebilir. Pişirilmiş bezelye ve patates gibi yumuşay besinler ve bebeğinizi tıkamayacak kadar küçük parçalar halinde bisküvi verin. Bebeğiniz günlük üç ya da daha fazla öğünde en az 110 gram yemelidir. Bu da küçük bir bebek kavano-zundaki miktara eşittir.
Yemeklerde, anne sütünde ve hazır mamalarda da su olmasına rağmen çocuğunuz nadiren de olsa özellikle ılık havalarda su isteyebilir. Bebeğinize günlük emzirme ve hazır mamaya ek olarak günde bir ya da en fazla iki defa su verin.

İNEK SÜTÜ VEYA SOYA İNTOLERANSI
6 aylıktan küçük bebeklerin %7'sinden daha azı inek sütüne karşı gerçekten alerjiktir. Soya alerjisine ise daha nadiren rastlanır. İntolerans belirtileri arasında kolik türünden davranışlar , ishal, kusma, kakada kan ya da mukus ve kilo alma zorlukları sayılabilir. Doktorunuz size alerjik olmayan bir yöntem gösterecektir.

Makalenin Kaynağı: Aile Sağlığı Ansiklopedisi

 

Yorumlar (0)

Henüz buraya yapılmış bir yorum yok

Yorum yapın

  1. Konuk olarak yorum yapılıyor. Hesap açın ya da var olan hesabınızla oturum açın.
Ek Dosyaları (0 / 3)
Konumunuzu Paylaşın